Chłodzenie skóry podczas zabiegów laserowych — po co i jak je stosować

Podczas zabiegu laserowego część energii zamienia się w ciepło — także wtedy, gdy celem jest pigment, a nie sama skóra. Chłodzenie pomaga odprowadzić to ciepło z powierzchni skóry i zmniejszyć dyskomfort klientki. W wielu gabinetach jest stałym elementem protokołu przy usuwaniu tatuaży, makijażu permanentnego, przy depilacji laserowej i zabiegach naczyniowych.

Po co chłodzić skórę

• Komfort klientki — schłodzenie obszaru zabiegowego działa jak tymczasowe znieczulenie, co ma znaczenie zwłaszcza przy dłuższych zabiegach i wrażliwych okolicach.
• Ochrona naskórka — odprowadzenie ciepła z powierzchni skóry ogranicza obciążenie termiczne tkanek, które nie są celem zabiegu.
• Mniejsze nasilenie reakcji po zabiegu — chłodzenie stosuje się po to, by zmniejszyć zaczerwienienie i obrzęk.
• Płynność pracy — klientka, która lepiej znosi zabieg, rzadziej prosi o przerwy, a operator może pracować spokojnie i dokładnie.

Chłodzenie skóry a chłodzenie urządzenia

To dwie różne rzeczy, które łatwo pomylić w opisach sprzętu. Układ chłodzenia wewnątrz lasera — na przykład wielostopniowe chłodzenie woda-powietrze — chroni kryształ, lampę i elektronikę, żeby urządzenie pracowało na stabilnych parametrach przez całą sesję. Nie chłodzi skóry klientki. Chłodzenie skóry zapewnia osobny system: wbudowany w głowicę (jak chłodzenie kontaktowe) albo zewnętrzny, na przykład chłodziarka powietrzna.

Metody chłodzenia skóry

• Chłodzenie zimnym powietrzem — strumień mocno schłodzonego powietrza kierowany na obszar zabiegowy przed, w trakcie i po zabiegu. Nie wymaga kontaktu ze skórą, więc nie przeszkadza w prowadzeniu głowicy.
• Chłodzenie kontaktowe — schłodzona końcówka lub okienko głowicy dotyka skóry w trakcie pracy. Stosowane m.in. w laserach diodowych do depilacji i zabiegów naczyniowych.
• Okłady i żele chłodzące — najprostsza metoda, stosowana zwykle przed zabiegiem i po nim; w trakcie pracy trudniej utrzymać stałą temperaturę.

Wybór metody zależy od rodzaju zabiegu i urządzenia. Przy usuwaniu pigmentu laserami nano- i pikosekundowymi często stosuje się chłodzenie powietrzem, bo pozwala chłodzić skórę bez zasłaniania obszaru, w który celuje wiązka.

Chłodzenie przy różnych zabiegach

Rola chłodzenia zmienia się w zależności od tego, co robi wiązka. Przy usuwaniu tatuaży i makijażu permanentnego energia trafia w pigment, a chłodzenie przede wszystkim zmniejsza dyskomfort i ogranicza nagrzewanie się powierzchni skóry. Przy depilacji laserowej wiązka ma podgrzać mieszek włosowy, a naskórek powinien pozostać możliwie chłodny — stąd chłodzenie wbudowane w głowicę, jak system TEC w laserze diodowym Gangsta SHR. Przy zabiegach naczyniowych laserem diodowym chłodzenie kontaktowe pomaga ograniczyć dyskomfort podczas pracy na naczynkach.

Przy laserach frakcyjnych, IPL czy mikroigłowej frakcyjnej RF chłodzenie powietrzem jest często stosowane przed zabiegiem, w jego trakcie i bezpośrednio po nim. W każdym z tych przypadków zasada jest ta sama: chłodzenie wspiera zabieg, ale nie zastępuje prawidłowo dobranych parametrów i obserwacji skóry. Dlatego sposób chłodzenia warto ustalić dla każdego zabiegu osobno i wpisać go do protokołu gabinetu, zamiast zostawiać tę decyzję przyzwyczajeniom poszczególnych osób.

Najczęstsze błędy

• Traktowanie chłodzenia jako sposobu na „podkręcenie” parametrów. Chłodzenie zmniejsza dyskomfort, ale nie zmienia tego, ile energii przyjmuje skóra. Parametry dobiera się do skóry i pigmentu, a nie do tego, ile klientka jest w stanie wytrzymać.
• Zbyt intensywne lub zbyt długie chłodzenie jednego miejsca. Nadmierne wychłodzenie też może podrażnić skórę; ustawienia dobiera się zgodnie z instrukcją urządzenia i protokołem ze szkolenia.
• Utrata informacji zwrotnej. Klientka ze znieczuloną chłodem skórą może nie sygnalizować, że coś jest nie tak — tym ważniejsza jest obserwacja reakcji skóry przez operatora.
• Pominięcie chłodzenia po zabiegu. Chłodzenie bezpośrednio po zakończeniu pracy jest częścią protokołu, nie tylko tego, co dzieje się w trakcie.

Na co zwrócić uwagę, wybierając chłodziarkę

Chłodziarka do skóry powinna być łatwa w obsłudze i nie przeszkadzać w pracy. Warto sprawdzić regulację przepływu powietrza, czas pracy, poziom hałasu, sposób mocowania dyszy i to, czy urządzenie ostrzega o problemach. Przykładowo chłodziarka COOLPLUS współpracuje z systemami laserowymi, IPL i mikroigłową frakcyjną RF; ma regulowaną prędkość wentylatora od 0 do 0,5 m³/min w dziewięciu stopniach, czas pracy regulowany od 60 do 120 minut, hałas poniżej 60 dB i system alarmowy, który informuje o ewentualnych problemach.

Chłodzenie jest jednym z elementów bezpiecznego zabiegu — obok konsultacji, prawidłowego doboru parametrów, ochrony oczu i zaleceń pozabiegowych. Jak każdy z tych elementów, wymaga przeszkolenia, a nie tylko zakupu sprzętu.